ABD ile İran arasında üzerinde çalışılan mutabakat metninde son aşamada dikkat çeken değişikliklere gidildi. Özellikle küresel enerji ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı’na ilişkin düzenlemeler, uluslararası kamuoyunun odağına yerleşti.
Yeni taslağa göre, Hürmüz Boğazı’nın geleceğine yönelik karar mekanizmasında İran ve Umman’ın etkisi artırıldı. Böylece boğazın yönetimi ve geçiş süreçlerinde bölgesel aktörlerin daha belirleyici rol üstlenmesinin önü açıldı.
Mutabakat metninde yer alan bir diğer önemli düzenleme ise ticari gemilerin geçiş ücretleriyle ilgili oldu. Buna göre, boğazı kullanan gemilere ilk etapta 60 gün süreyle ücretsiz geçiş hakkı tanınacak. Ancak bu sürenin sona ermesinin ardından ticari gemilerden çeşitli hizmetler kapsamında ücret alınması planlanıyor.
Uzmanlar, söz konusu düzenlemenin Hürmüz Boğazı üzerinden gerçekleştirilen küresel petrol ve doğal gaz sevkiyatlarını doğrudan etkileyebileceğine dikkat çekiyor. Yeni sistemin hayata geçirilmesi halinde bölgedeki deniz ticareti ve enerji piyasalarında önemli ekonomik sonuçlar doğurabileceği değerlendiriliyor.
Anlaşmanın nihai şeklinin önümüzdeki günlerde netleşmesi beklenirken, gözler Washington ve Tahran’dan gelecek resmi açıklamalara çevrildi.
